Nguồn gốc và Xuất xứ
Câu ca dao này bắt nguồn từ kinh nghiệm làm bánh đúc trong đời sống sinh hoạt của người Việt xưa, đặc biệt là ở các vùng nông thôn. Việc làm bánh đúc đòi hỏi sự khéo léo, tỉ mỉ từ khâu chuẩn bị nguyên liệu, pha bột, nấu chín cho đến khâu đổ bánh. Nếu người làm bánh không cẩn thận, hoặc gặp phải sự cố bất ngờ như đổ vỡ, sứt mẻ, hoặc để bánh bị rớt ra sàng khi đang thao tác, thì toàn bộ công sức sẽ đổ sông đổ bể. Sàng là một dụng cụ bằng tre hoặc gỗ, có mắt thưa, dùng để rây bột hoặc làm ráo nước. Khi bánh đúc bị đổ ra sàng, nó không chỉ mất đi hình dạng ban đầu mà còn khó lòng thu hồi lại nguyên vẹn, gây lãng phí và tiếc nuối. Chính vì lẽ đó, hình ảnh "bánh đúc đổ ra sàng" đã trở thành một phép ẩn dụ sinh động, quen thuộc để diễn tả những sự việc không may mắn, những kết quả trái ngược với mong đợi, những công sức đổ ra mà không thu lại được gì.