– Nghe anh hay chữ, em hỏi thử đôi lời

Từ mặt đất lên trời mấy trăm ngàn thước?

Từ mặt nước đo xuống âm phủ, mấy trăm dặm đường?

Em kể chuyện từ đời Tống đến đời Đường

Ông vua Đường có cuốn sách Minh Tâm

Một cuốn có mấy chục tờ?

Một tờ có mấy chục chữ?

Anh đứng làm trai quân tử tỏ lại em tường

Trăm năm kết nghĩa cang thường với anh.

– Nghe em hỏi tức, anh đáp phứt cho rồi

Từ mặt đất lên đến trời ba trăm ngàn thước

Từ mặt nước đo xuống âm phủ ba trăm dặm đường

Anh kể chuyện từ đời Tống cho đến đời Đường

Ông vua Đường có cuốn sách Minh Tâm

Một cuốn có ba trăm tờ

Một tờ có ba trăm chữ

Anh đứng làm trai quân tử tỏ lại cho em tường

Trăm năm gá nghĩa cang thường hay chưa?

Đây là một bài ca dao thể hiện sự đối đáp thông minh, dí dỏm giữa chàng trai và cô gái. Bài ca dao sử dụng những câu hỏi hóc búa và câu trả lời khéo léo để thử thách và bày tỏ tình cảm.

Bài ca dao này ra đời trong bối cảnh xã hội phong kiến, khi việc hôn nhân thường do gia đình sắp đặt. Tuy nhiên, trong dân gian, những cuộc giao duyên, kén chọn bạn đời thông qua lời ca, tiếng hát, những câu đố, những lời thách đố về tài trí diễn ra khá phổ biến. Cô gái trong bài ca dao này đại diện cho những người phụ nữ xưa, tuy bị ràng buộc bởi lễ giáo nhưng vẫn thể hiện sự thông minh, sắc sảo và có tiếng nói trong việc lựa chọn bạn đời. Việc sử dụng các con số 'ba trăm ngàn thước', 'ba trăm dặm', 'ba trăm tờ', 'ba trăm chữ' không hẳn là số liệu khoa học chính xác mà mang tính ước lệ, tượng trưng cho sự bao la, vô tận hoặc một con số đẹp, tròn trịa, dễ nhớ trong văn hóa dân gian, thể hiện sự tài tình trong cách trả lời để làm hài lòng người hỏi.

Bài ca dao ca ngợi trí tuệ, sự thông minh và khéo léo trong giao tiếp. Nó còn thể hiện quan niệm về hôn nhân, nơi sự tương xứng về tài năng và tâm hồn là yếu tố quan trọng để xây dựng hạnh phúc trăm năm.