Nguồn gốc và Xuất xứ
Câu ca dao này phản ánh sâu sắc nét văn hóa ứng xử và tâm lý của người Việt xưa, đặc biệt là trong quan niệm về tình yêu và hôn nhân. Thời xưa, con gái thường rất e dè, kín đáo trong chuyện tình cảm. Họ không dám bộc lộ tình cảm của mình một cách trực diện, nhất là với người mình thầm thương trộm nhớ, vì sợ bị đánh giá là lẳng lơ, thiếu đoan trang. "Ngó lên trời, trời cao gió thổi" gợi lên không gian mênh mông, biểu trưng cho sự xa cách, khó gần của đối phương, hoặc chính là nỗi lòng bao la, khó tỏ bày của người con gái. Gió thổi càng làm tăng thêm cảm giác trống vắng, bồn chồn. "Em đứng gần chàng khó nổi làm quen" cho thấy sự rụt rè, bối rối khi đối diện trực tiếp với người mình yêu. Lời ca dao này có lẽ ra đời trong bối cảnh giao tiếp còn nhiều khuôn phép, lễ giáo, đòi hỏi sự tế nhị, gián tiếp trong việc bày tỏ tình cảm lứa đôi. Về vế sau, "Bây giờ bó buộc tấm giấy trắng mực đen khó chùi", nó ám chỉ đến những lời hứa, lời hẹn ước, hoặc một khi tình cảm đã được ngầm hiểu hoặc thổ lộ (dù có thể không trực tiếp), nó sẽ trở nên ràng buộc, bền chặt như mực đã in trên giấy, khó lòng xóa bỏ hay thay đổi.