Nước ròng chảy xuống như tên

Bắt tay chào hỏi ghe thuyền bốn phương

— Văn học dân gian Việt Nam
Câu ca dao 'Nước ròng chảy xuống như tên / Bắt tay chào hỏi ghe thuyền bốn phương' là một lời ca giàu hình ảnh, thể hiện nét đẹp trong giao thương và tinh thần hiếu khách của người Việt Nam xưa, đặc biệt là những người gắn bó với sông nước.

Giải nghĩa câu tục ngữ

Nghĩa đen

Nước ròng là thủy triều xuống, dòng chảy xiết như mũi tên lao đi. Hình ảnh này mô tả sự nhanh chóng, mạnh mẽ của dòng nước. 'Bắt tay chào hỏi ghe thuyền bốn phương' diễn tả việc những con thuyền từ khắp nơi đổ về, gặp gỡ nhau trên dòng sông.

Nghĩa bóng

Câu ca mang ý nghĩa ẩn dụ về sự phát triển mạnh mẽ, không ngừng nghỉ của công việc, hoặc sự giao lưu, kết nối rộng rãi giữa mọi người. Nó còn thể hiện tinh thần cởi mở, sẵn sàng đón tiếp, giúp đỡ những người từ phương xa đến.

Nguồn gốc và Xuất xứ

Câu ca dao này phản ánh rõ nét đời sống sinh hoạt và kinh tế của người Việt Nam thời xưa, khi mà sông ngòi, kênh rạch là những tuyến đường giao thông huyết mạch. Hoạt động buôn bán, trao đổi hàng hóa chủ yếu diễn ra trên sông nước. 'Nước ròng chảy xuống như tên' miêu tả hiện tượng tự nhiên của thủy triều, một yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến việc đi lại và buôn bán trên sông. Dòng chảy xiết khi nước ròng xuống giúp thuyền bè di chuyển nhanh hơn theo hướng chảy, thuận lợi cho việc chuyên chở hàng hóa. 'Bắt tay chào hỏi ghe thuyền bốn phương' gợi lên hình ảnh những bến cảng sầm uất, nơi tụ hội của thuyền bè từ nhiều vùng miền, thậm chí là từ các nước láng giềng. Đó là nơi giao thương, trao đổi văn hóa, tin tức và thể hiện tinh thần hiếu khách, thân thiện của cộng đồng ven sông đối với những người lữ khách, thương nhân xa xứ, tạo nên một không khí giao lưu, gắn kết sôi động.

Ví dụ sử dụng thực tế

Ví dụ 1
"Khi thấy đoàn thuyền từ xa cập bến, ông lão nông dân vui vẻ nói: 'Nước ròng chảy xuống như tên, đón chào ghe thuyền bốn phương chúng mày đấy!'"
Phân tích: Câu này được sử dụng trong ngữ cảnh chào đón những người đi xa về hoặc những người lạ đến. Nó thể hiện sự hân hoan, thân thiện của người nói khi chứng kiến sự tụ họp, giao lưu và ám chỉ rằng đây là nơi mọi người đều được chào đón.

Kết luận

Câu ca dao là bức tranh sinh động về đời sống sông nước, ca ngợi sự phát triển giao thương và tinh thần cộng đồng cởi mở. Nó cho thấy sự gắn bó mật thiết giữa con người với thiên nhiên và khát vọng kết nối, giao lưu rộng mở.
# Lao động sản xuất # sông nước # ghe thuyền

Bài viết liên quan

Ví dù theo lái xuống tàu

Thì em mới biết cá gầu có gai

Con bơn, con nhệch là hai

Con còng, con ghẹ, nó tài đào hang

Kể rằng cá đuối bơi ngang

Cái đuôi có điện ra đàng làm cao

Lại tăm con cá đuối sao

Nước lên cả nước gặp ngay cá ngần

Biển sâu lại có chướng ngầm

Cá ăn nó lượn ba lần nó ra

Cá Ông thì ở bể xa

Lưỡng long chầu nguyệt có ngà đôi bên

Lần đầu xuống bến xuống thuyền

Sao mà em biết nhãn tiền cá Ông

Ví dù em có sang sông

Thì em mới biết cá Ông chầu đền

Kể từ mặt biển kể lên

Chim, thu, nhụ, đé, vược hên nhất đời

Cá he ngậm nước bao giờ

Mà em dám nói đổ ngờ cá he

Kể cả con cá mòi he

Xương dăm vẫn mặc cứ le cho vào

Kể từ con cá chuồn hoa

Nó nhảy một cái qua ba lần thuyền

Kể từ con cá đối đen

Bắt được đi bán lấy tiền ăn chơi

Dưới bể có cả đồi mồi

Có con lợn bể nó bơi cả ngày

Kể cả con cá mó tày

Vàng xanh cả vẩy cả vây cũng mừng

Kể cả con mực, con nhưng

Cứ cầm cho chặt lưới thừng không buông

Con mực nhuộm đục cả luồng

Đón đuôi thả lưới mà buông đến cùng

Cá mập bơi lội vẫy vùng

Khoanh tay vược lộn ở vùng bể Đông

Kể từ cá mú, cá song

Cá nhung, cá cúng, cá hồng Áng Gai

Cá sông kể cũng rất tài

Cá mè, cá chép, ở khe ngọn nguồn

Trở giời nó mới lượn lên

Ví dù em ở đồng trên gần nguồn

Thì em mới biết nguồn cơn

Thì em mới biết cá rô, trê đồng

Bây giờ em chưa có chồng

Làm gì em biết thuộc lòng cá chim?

Bài ca dao là một bức tranh sinh động về thế giới các loài cá và sinh vật biển, được thể hiện qua lời của một cô gái. Bài ca dao sử dụng hình ảnh phong phú để n...

# Quê hương đất nước # Lao động sản xuất # Khác # đánh cá # Quảng Ninh

Em đây chính thực anh hùng

Em đi chắn lưới ở vùng Vạn Hoa

Chắn từ Cái Rồng mà ra

Chắn đến Xà Kẹp chắn qua Bãi Dài

Cái Bàn chắn từ Hòn Hai

Chắn sang Cây Khế, Cái Đài hai hôm

Vụng Đài thấp nước bồn chồn

Cửa Mô sóng vỗ đầu cồn lao xao

Rồi ra ta sẽ chèo vào

Lò Vôi chốn ấy ta vào chắn chơi

Sau thì ta sẽ nghỉ ngơi

Ta chèo vào phố đậu chơi mấy ngày

Chắn quanh cái khúc sông này

Chỗ nào thấp nước ta nay làm chuồng

Em đây ngỏ thực anh tường

Để anh biết thực mọi đường chắn đăng.

Đây là một đoạn trích ca dao dân ca Việt Nam, thể hiện hình ảnh người phụ nữ mạnh mẽ, đảm đang và có ý chí trong lao động, giữ gìn cuộc sống.

# Quê hương đất nước # Lao động sản xuất # Vạn Đồn # đánh cá # Quảng Ninh