Nguồn gốc và Xuất xứ
Câu ca dao này ra đời trong bối cảnh xã hội Việt Nam xưa, đặc trưng bởi cơ cấu làng xã phong kiến và nền nông nghiệp lúa nước. Trong xã hội đó, thân phận con người, đặc biệt là tầng lớp nông dân, thường gắn liền với đất đai và làng xã. Tuy nhiên, những người lao động nghèo, những người không có tài sản, không có chỗ dựa vững chắc thường có cuộc sống bấp bênh. Họ có thể bị bần cùng hóa, phải tha phương cầu thực, hoặc cuộc sống của họ phụ thuộc vào sự may rủi, vào các thế lực lớn hơn. Hình ảnh cây bèo, vốn là loài thực vật thủy sinh, sống trôi nổi, không có rễ bám sâu vào lòng đất, trở thành biểu tượng chân thực cho những kiếp người như vậy. Sự lênh đênh, vô định của cây bèo phản ánh đúng nỗi niềm, sự bất lực và tâm trạng cam chịu của những người có số phận hẩm hiu, không thể tự quyết định tương lai của mình mà chỉ biết phó mặc cho hoàn cảnh.