Nguồn gốc và Xuất xứ
Câu ca dao này ra đời trong bối cảnh xã hội Việt Nam thời phong kiến, nơi Nho giáo và các tư tưởng trọng nam khinh nữ ăn sâu vào nếp sống. Dưới triều đình, các quy định về hôn nhân và gia đình thường khắt khe với phụ nữ hơn đàn ông. "Quan trên tống trát" ám chỉ mệnh lệnh từ cấp trên, phản ánh sự áp đặt của luật lệ và quan niệm xã hội. "Cấm gái hai chồng" là quy định về trinh tiết, coi người phụ nữ đã qua một lần đò là không còn trong sạch, khó được tái hôn hay địa vị xã hội. "Chớ nào có cấm trai hai vợ" cho thấy sự dung thứ, thậm chí khuyến khích chế độ đa thê, xem đó là biểu hiện của quyền lực và sự sung túc của người đàn ông. Việc "Cưới em về đặng phụ trợ gia cư" có thể hiểu là một lời biện minh, hoặc sự chấp nhận một thực tế phũ phàng: người phụ nữ lấy chồng hai lần có thể không còn giá trị về mặt danh tiết nhưng vẫn có thể đóng góp cho gia đình về mặt lao động, sinh con đẻ cái, giữ gìn nề nếp gia phong. Hoặc đôi khi, đây là lời của người đàn ông lấy vợ hai, có thể là vợ lẽ, sau khi vợ cả đã qua đời hoặc không còn khả năng sinh con, với mong muốn có người phụ giúp việc nhà và nối dõi tông đường, dù người phụ nữ đó có thể đã từng có chồng trước.