Ra về đàng rẽ phân đôi,

Gánh anh anh gánh, gánh tôi tôi gồng.

Bao giờ nên vợ nên chồng,

Gánh anh tôi gánh, tôi gồng cho anh.

— Văn học dân gian Việt Nam
Câu ca dao "Ra về đàng rẽ phân đôi,..." là lời tỏ tình mộc mạc, chân thành của người con gái dành cho người mình yêu. Lời ca thể hiện khát vọng về một cuộc sống lứa đôi gắn bó, sẻ chia.

Giải nghĩa câu tục ngữ

Nghĩa đen

Khi chia tay, con đường mỗi người đi một ngả. Cô gái sẵn sàng gánh vác, san sẻ mọi gánh nặng cuộc đời cùng người yêu. Cô ấy mong sớm nên vợ nên chồng để được cùng anh chia sẻ, gồng gánh mọi khó khăn.

Nghĩa bóng

Câu ca thể hiện sự chung thủy, hiếu thảo và sẵn sàng hy sinh vì tình yêu. Nó ngụ ý về một tình yêu đẹp, bền chặt, nơi hai người cùng nhau vun đắp cho tương lai, vượt qua mọi thử thách.

Nguồn gốc và Xuất xứ

Câu ca dao này ra đời trong bối cảnh xã hội Việt Nam xưa, khi mà lễ giáo phong kiến còn nặng nề, việc trai gái yêu nhau và đến với nhau gặp nhiều trắc trở. "Đàng rẽ phân đôi" là hình ảnh ẩn dụ cho sự chia ly tạm thời hoặc những khó khăn, cách trở trên con đường tình yêu. "Gánh anh anh gánh, gánh tôi tôi gồng" thể hiện quan niệm lao động, gánh vác trách nhiệm của cả hai người trong cuộc sống, đặc biệt là trong lao động sản xuất nông nghiệp. Người xưa tin rằng, khi đã yêu nhau, họ không chỉ chia sẻ tình cảm mà còn cùng nhau gánh vác công việc, san sẻ gánh nặng mưu sinh. "Bao giờ nên vợ nên chồng" là lời ước hẹn, mong muốn một tương lai chung. "Gánh anh tôi gánh, tôi gồng cho anh" là sự khẳng định, hứa hẹn một lòng chung thủy, một sự hy sinh cao cả, sẵn sàng cùng người yêu vượt qua mọi khó khăn, vất vả để xây dựng hạnh phúc gia đình.

Ví dụ sử dụng thực tế

Ví dụ 1
"Trong buổi chia tay người yêu đi công tác xa, cô gái mỉm cười nói: "Anh đi mạnh giỏi nhé, bao giờ nên vợ nên chồng, gánh anh em gánh, em gồng cho anh.""
Phân tích: Câu nói thể hiện sự động viên, chia sẻ và hứa hẹn một tương lai gắn bó. Dù người yêu đi xa, cô gái vẫn thể hiện sự tin tưởng, chung thủy và sẵn sàng gánh vác mọi thứ cùng anh khi trở về.

Kết luận

Câu ca dao là biểu tượng đẹp cho tình yêu đôi lứa chân thành, thủy chung và tinh thần trách nhiệm trong hôn nhân. Nó mang giá trị nhân văn sâu sắc, đề cao sự sẻ chia, hy sinh vì hạnh phúc lứa đôi.

Bài viết liên quan