Ra về lụy ứa thấm bâu

Nỗi thương chưa dứt, nỗi sầu lại vương

— Văn học dân gian Việt Nam
Câu ca dao "Ra về lụy ứa thấm bâu Nỗi thương chưa dứt, nỗi sầu lại vương" là một lời than thở đầy day dứt về nỗi nhớ thương và sự chia ly. Lời ca thể hiện tâm trạng u uất, buồn bã của con người khi phải xa cách.

Giải nghĩa câu tục ngữ

Nghĩa đen

Khi phải ra về, nước mắt cứ tuôn rơi thấm đẫm gò má. Nỗi nhớ thương người ở lại chưa nguôi ngoai thì nỗi buồn, nỗi sầu lại tiếp tục vương vấn, dai dẳng không dứt.

Nghĩa bóng

Câu ca diễn tả nỗi đau khổ, day dứt của tình yêu, tình thân khi phải xa cách. Nó ngụ ý rằng sự chia ly mang đến nỗi buồn sâu sắc, kéo dài, khiến lòng người luôn ám ảnh, khó quên.

Nguồn gốc và Xuất xứ

Câu ca dao này có khả năng bắt nguồn từ những hoàn cảnh chia ly trong đời sống sinh hoạt của người Việt xưa, đặc biệt là trong các mối quan hệ tình yêu, hôn nhân hoặc gia đình. Trong xã hội phong kiến, việc chia ly có thể do nhiều yếu tố: người đi xa lập nghiệp, đi chiến trận, hoặc những cuộc hôn nhân không mong muốn theo sắp đặt của gia đình. "Ra về" gợi lên hình ảnh chia tay, có thể là chia tay người yêu, người thân nơi quê nhà để đến một nơi xa lạ. "Lụy ứa thấm bâu" miêu tả hành động khóc lóc, nước mắt rơi lã chã, "bâu" chỉ gò má, thể hiện sự đau khổ, bi lụy. "Nỗi thương chưa dứt, nỗi sầu lại vương" là lời than về nỗi nhớ nhung, yêu thương và nỗi buồn cứ chồng chất, không dứt. Nó phản ánh nỗi lòng của những người ở lại hoặc người ra đi mang theo bao niềm luyến tiếc, không thể nguôi ngoai.

Ví dụ sử dụng thực tế

Ví dụ 1
"Cô gái ngậm ngùi nhìn người yêu lên đường nhập ngũ, lòng cô thầm nhủ "Ra về lụy ứa thấm bâu, nỗi thương chưa dứt, nỗi sầu lại vương"."
Phân tích: Trong ngữ cảnh này, câu ca dao được sử dụng để diễn tả nỗi buồn và sự lo lắng tột cùng của cô gái khi phải chia tay người yêu đi làm nhiệm vụ. Nó nhấn mạnh sự day dứt, nỗi nhớ thương và nỗi sầu sẽ đeo bám cô trong suốt thời gian xa cách.

Kết luận

Câu ca dao là một tuyệt tác của ngôn ngữ dân gian, thể hiện tinh tế nỗi đau của sự chia ly. Nghệ thuật dùng từ ngữ giàu hình ảnh, cảm xúc đã làm cho lời ca trở nên thấm thía, lay động lòng người qua nhiều thế hệ.
# Tình yêu đôi lứa

Bài viết liên quan