Ước gì ta được quần thâm

Thì ta làm cỗ mười mâm bánh dày

Bánh chưng cho lẫn bánh dày

Giò hoa chả lụa ta bày lên trên.

Quang nong tám rẻ cho bền

Mượn người cho khỏe gánh lên họ hàng.

— Văn học dân gian Việt Nam
Câu ca dao "Ước gì ta được quần thâm..." là một lời ước nguyện mộc mạc, thể hiện khát vọng về một cuộc sống sung túc, đủ đầy và mối quan hệ gia đình, làng xóm gắn bó.

Giải nghĩa câu tục ngữ

Nghĩa đen

Câu ca diễn tả mong muốn có được "quần thâm", tức là kho lúa đầy ắp, đủ cho một mâm cỗ thịnh soạn với nhiều món ngon như bánh dày, bánh chưng, giò hoa, chả lụa. Đồng thời, ước mong có đủ tiền "quang nong" để mua sắm vật dụng bền chắc.

Nghĩa bóng

Lời ước không chỉ dừng lại ở vật chất mà còn thể hiện ước mong sự thuận lợi, may mắn trong cuộc sống. "Quần thâm" tượng trưng cho sự giàu có, no đủ, còn việc "mượn người cho khỏe gánh lên họ hàng" thể hiện sự sẻ chia, đoàn kết, tình nghĩa trong cộng đồng.

Nguồn gốc và Xuất xứ

Câu ca dao này ra đời trong bối cảnh nền nông nghiệp lúa nước là chủ đạo của Việt Nam xưa. "Quần thâm" là một khái niệm chỉ kho lúa của gia đình, nơi dự trữ lương thực cho cả năm. Việc ước "quần thâm" đầy ắp phản ánh nỗi mong mỏi của người nông dân về một vụ mùa bội thu, đủ ăn đủ mặc, không còn lo đói rét. "Mâm cỗ mười mâm bánh dày, bánh chưng, giò hoa chả lụa" là biểu tượng cho sự sung túc, thịnh vượng, có khả năng tổ chức những dịp lễ hội, sum họp gia đình. "Quang nong" là vật dụng dùng để vận chuyển, mua sắm, việc ước "tám rẻ cho bền" cho thấy sự coi trọng tính lâu dài, bền vững. "Mượn người cho khỏe gánh lên họ hàng" thể hiện nét đẹp văn hóa làng xã, nơi con người sống nương tựa, giúp đỡ lẫn nhau, coi trọng tình thân và cộng đồng.

Ví dụ sử dụng thực tế

Ví dụ 1
"Khi thấy ai đó vừa thu hoạch được mùa lúa bội thu, một người hàng xóm có thể nói: "Trời ơi, nhìn vụ lúa nhà anh chị năm nay thấy mà "ước gì ta được quần thâm"!"."
Phân tích: Trong trường hợp này, người nói đang bày tỏ sự ngưỡng mộ và mong muốn có được kết quả tốt đẹp tương tự như người hàng xóm. Lời nói thể hiện sự vui lây và mong muốn may mắn, sung túc cho bản thân.

Kết luận

Câu ca dao là lời tâm tình, khát vọng về cuộc sống no đủ, sung túc và tình làng nghĩa xóm. Nó mang giá trị nhân văn sâu sắc, phản ánh nét đẹp văn hóa truyền thống của người Việt.
# Tình yêu đôi lứa

Bài viết liên quan