Câu "Khơi: thu, ngừ, nục; Lộng: ve, đục, xòe." là một câu thành ngữ Việt Nam giàu hình ảnh. Câu này mô tả sinh động cảnh vật và hoạt động, thường dùng để chỉ sự vật, hiện tượng diễn ra theo mùa hoặc theo chu kỳ.
Nguồn gốc và Xuất xứ
Câu thành ngữ này bắt nguồn từ kinh nghiệm quan sát thiên nhiên và đời sống sinh hoạt của người Việt xưa, đặc biệt là những người làm nghề biển và nông nghiệp. Thời xưa, việc dự đoán thời tiết, mùa vụ là vô cùng quan trọng để đảm bảo cuộc sống. "Thu" ở đây ám chỉ tháng 7 âm lịch, thời điểm bắt đầu có những cơn gió mùa thu và các loại cá như cá thu, cá ngừ, cá nục thường xuất hiện nhiều ở vùng biển do sự thay đổi của dòng chảy và nguồn thức ăn. "Lộng" là tháng 8 âm lịch, khi tiết trời chuyển sang giai đoạn mát mẻ hơn. "Ve" là tiếng ve sầu kêu râm ran báo hiệu mùa hè sắp qua, trong khi "đục" có thể chỉ các loại cá nhỏ hay các sinh vật thủy sinh khác, và "xòe" có thể ám chỉ sự nở rộ của các loài hoa hoặc cây cối vào thời điểm giao mùa. Câu thành ngữ này phản ánh sự gắn bó mật thiết giữa con người và tự nhiên, là sự đúc kết kinh nghiệm thực tiễn qua nhiều thế hệ.