Nguồn gốc và Xuất xứ
Câu thành ngữ "Mẹo Tràng Lưu mưu làng Hết" có nguồn gốc từ kinh nghiệm dân gian, gắn liền với thực tiễn đời sống và lao động của người Việt xưa. Làng Tràng Lưu, thuộc huyện Hương Khê, tỉnh Hà Tĩnh, xưa kia có thể đã từng trải qua một giai đoạn khó khăn, có thể là về thiên tai, dịch bệnh, hoặc xung đột với các làng khác, hoặc bị áp bức bởi cường hào ác bá. Để tồn tại và phát triển, người dân làng Tràng Lưu đã phải đoàn kết, vận dụng trí tuệ để nghĩ ra những kế sách, mưu mẹo để vượt qua hiểm nguy, giải quyết vấn đề ("mưu làng Hết"). Hoàn cảnh cụ thể có thể liên quan đến việc tìm cách đấu tranh, bảo vệ đất đai, nguồn nước, hoặc đơn giản là cách tổ chức đời sống sao cho hiệu quả, tránh được rủi ro. Sự khéo léo, tinh ranh trong việc "mưu" đã trở thành bài học kinh nghiệm quý báu, được lưu truyền và khái quát hóa thành câu thành ngữ.