– Chữ rằng “Thiên võng khôi khôi

Sơ nhi bất lậu” lưới trời bủa giăng

Xa xôi chưa kịp nói năng

Từ qua đến bậu như trăng xế chiều

Thân em như tấm lụa điều

Phất phơ trước chợ nhiều điều đáng thương

Dốc lòng trồng cửu lý hương

Ba năm hai lá, người thương giã đầu …

Đoạn ca dao "Chữ rằng "Thiên võng khôi khôi... người thương giã đầu"" là lời than thân quen thuộc trong kho tàng dân ca Việt Nam. Tác phẩm khắc họa nỗi lòng của...

# Tình yêu đôi lứa # cha mẹ # Ngân Hà # cửu lý hương # cái trâm

Con cá đối nằm trên cối đá

Con mèo đuôi cụt nằm mút đuôi kèo

Anh mà đối đặng dẫu nghèo em cũng ưng

– Con chim mỏ kiến đậu trên miếng cỏ

Con chim vàng lông đáp tại vồng lang

Anh đà đối đặng, vậy nàng tính sao?

Câu ca dao "Con cá đối nằm trên cối đá, con mèo đuôi cụt nằm mút đuôi kèo" là lời tỏ tình của chàng trai. Lời đáp "Anh mà đối đặng dẫu nghèo em cũng ưng" thể hi...

# Tình yêu đôi lứa # khoai lang # chơi chữ # cá đối # đối đáp # nói lái

Con cá nục gai bằng hai con cá nục vọng

Vợ chồng nghĩa trọng, nhân ngãi tình thâm

Xa nhau muôn dặm cũng tầm

Gặp nhau hớn hở tay cầm lời trao

Ơn cha nghĩa mẹ cao dày

Tình chồng nghĩa vợ thảo ngay trọn đời

Bài ca dao là lời ca ngợi tình nghĩa vợ chồng sâu sắc, ví von tình cảm ấy qua hình ảnh con cá và lời nhắn nhủ về chữ hiếu, chữ tình. Tác phẩm thể hiện khát vọng...

# Tình yêu đôi lứa # Tình cảm gia đình, bạn bè # vợ chồng # cha mẹ # sản vật # Bình Định

Em thương anh một chút mẹ già

Thương anh một chút anh là đàn ông

Lấy ai lo lắng việc đồng

Lấy ai lo liệu việc trong cửa nhà

Hay là anh lấy quách ta

Để ta nuôi đỡ mẹ già cho anh

Mẹ già là mẹ già anh

Em nay dâu mới cơm canh chưa tường

Ví bằng anh có lòng thương

Thời anh che chở mọi đường cho em

Đoạn ca dao thể hiện lời tỏ tình đầy chân thành và khéo léo của cô gái với chàng trai. Qua lời ca, ta thấy được vẻ đẹp trong tâm hồn, tấm lòng hiếu thảo và sự đ...

# Tình yêu đôi lứa # nhà cửa # cơm canh # việc đồng áng # mẹ già # mẹ chồng nàng dâu

Chém cha tục lệ bất công

Lấy vợ, lấy chồng thì ở mẹ cha

Người con chẳng dám nói ra

Cha mẹ ép gả thật là khổ đau

Người giàu thì lại lấy giàu

Chúng ta khổ cực có đâu dám vời

Nào là lễ lạt khắp nơi

Tuần kia, tiết nọ nhờ người nói năng

Nào là tiền chục bạc trăm

Cỗ bàn ăn uống ì ầm đôi bên

Thắp hương mặc cả số tiền

Hoặc nhiều hoặc ít phải liền đủ ngay

Làm cho người rể đắng cay

Nhờ người khất hộ chịu thay mới đành

Tác phẩm "Chém cha tục lệ bất công" là một bài ca dao dân ca phản ánh sâu sắc những bất cập trong hủ tục hôn nhân xưa. Bài ca dao thể hiện nỗi lòng của người dâ...

# Đấu tranh, phản kháng # hủ tục # cưới hỏi

Một đàn cò trắng bay qua

Biết mặt mà chẳng biết nhà làm quen

Nhà chàng được mấy anh em

Cho tôi biết tuổi biết tên tôi chào

Mẹ thầy là người làm sao

Tôi trông thấy mặt tôi chào cho mau

Miệng thời chào mẹ đi đâu

Tay thời mở túi đưa trầu mẹ ăn

Tôi ra Tấn mới gặp Tần

Đôi ta hồ dễ mấy lần gặp nhau

Đâu người đón trước ngăn sau

Thì ta cũng nói với nhau một lời

Đây là một bài ca dao thể hiện khát vọng tìm hiểu và kết bạn chân thành. Lời ca mang âm hưởng của những cuộc gặp gỡ tình cờ nhưng đầy ý nghĩa trong cuộc sống.

# Vũ trụ, con người và xã hội # Tình yêu đôi lứa # trầu cau # cha mẹ # con cò # Tấn Tần

– Một trăm thứ dầu, dầu chi không ai thắp?

Một trăm thứ bắp, bắp chi chẳng ai rang?

Một trăm thứ than, than chi không ai quạt?

Một trăm thứ bạc, bạc chi bán chẳng ai mua?

Trai nam nhi anh đối đặng, gái bốn mùa xin theo

– Một trăm thứ dầu, dầu xoa không ai thắp

Một trăm thứ bắp, bắp chuối chẳng ai rang

Một trăm thứ than, than thân không ai quạt

Một trăm thứ bạc, bạc tình bán chẳng ai mua

Trai nam nhi anh đối đặng, gái bốn mùa tính sao?

Đoạn đối đáp giao duyên này là một ví dụ điển hình của ca dao Việt Nam, thể hiện tài ứng đối nhanh nhạy và sự sâu sắc trong tình cảm. Câu ca thể hiện khát vọng...

# Vũ trụ, con người và xã hội # hát đối # thần # bạc tình # bắp # đối đáp

Một năm ba trăm sáu mươi ngày

Ước gì được sống một ngày bên em

Miếng trầu cánh phượng em têm

Trao anh anh giữ cả đêm lẫn ngày

Khi mô rỗi rãi cấy cày,

Giở ra xem chút cho khuây dạ buồn

Khi mô lội suối trèo non

Đói cơm, anh giở ra hôn trầu này

Trầu này có mặn có cay,

Cũng là duyên nghĩa một ngày trao nhau

Bài ca dao "Một năm ba trăm sáu mươi ngày" là lời tự tình của người con gái về tình yêu đôi lứa. Qua hình ảnh miếng trầu, bài ca dao thể hiện khát vọng về một t...

# Tình yêu đôi lứa # trầu cau # cày cấy # trầu têm cánh phượng # duyên

Một mừng Tần Tấn gặp nhau,

Hai mừng ngỏ ý Trần Châu một nhà

Ba mừng vui vẻ giao hòa

Bốn mừng đây đó trước xa sau gần

Năm mừng đi lại ân cần

Sáu mừng không để đêm xuân mơ màng

Bảy mừng nên đạo cương thường

Tám mừng giải tỏ lời nguyền thề chung

Chín mừng tiếp khách non bồng,

Mười mừng kết nghĩa loan phòng từ đây

Bài ca dao về mười lời mừng là một tác phẩm tiêu biểu của thể loại ca dao, thể hiện những lời chúc phúc tốt đẹp trong các dịp lễ cưới hỏi hoặc đoàn viên. Tác ph...

# Vũ trụ, con người và xã hội # Tình yêu đôi lứa # cưới hỏi # cương thường # Châu Trần # Tấn Tần

Trăng kia ai chuốt nên tròn

Khúc sông không lở sao mòn khúc sông

Còn gì nay đợi mai trông

Nhạn đà theo én còn rồng lên mây

Còn gì lên xuống ngõ này

Chông gai em gánh đã đầy đàng truông

Trăng kia ai gọt nên tròn

Nước kia ai gánh giẫm mòn bờ sông

Đoạn ca dao "Trăng kia ai chuốt nên tròn..." là một lời than thở đầy day dứt về thân phận người phụ nữ trong xã hội cũ. Bài ca dao thể hiện nỗi buồn và sự cam c...

# Tình yêu đôi lứa # trăng # rồng # chim nhạn # khúc sông

Gặp anh, em đố mấy lời

Gì cao hơn núi gì dài hơn sông?

Cái gì ăn lại no lòng

Cái gì hồng hồng ăn lại đỏ môi?

Cái gì hay ngáp hay ngồi?

Cái gì cầm quạt đứng chơi vỗ đầu?

Cái gì mà nhỏ như sâu?

Cái gì đội đầu, gì lại kéo quân?

Cái gì ngái lại nên ngưn?

Cái gì rất gần mà lại nên xa?

Cái gì có quả không hoa?

Cái gì lắm cánh nở ra đầy cành?

Cái gì mà lại có bành?

Cái gì một mình mà lại có ang?

Cái gì mà lắm quân quan?

Cái gì nên đàn, gì lại nên say?

Cái gì ăn với trầu cay?

Cái gì thấp thoáng đợi ngày xe duyên? …

Đoạn trích "Gặp anh, em đố mấy lời" là một phần của kho tàng ca dao dân ca Việt Nam, thể hiện sự tinh tế trong cách đặt câu đố dân gian. Bài ca dao này không ch...

# Tình yêu đôi lứa # tình duyên # tỏ tình # đối đáp

Cây cao bóng cả duyên mòn

Ước gì tôi được chồng con với người

Có anh như đũa có đôi

Vắng anh em vẫn ngậm ngùi nhớ thương

Khối tơ vương ruột tằm vấn vít

Bởi ông Tơ bà Nguyệt chưa se

Quan tướng nghe hiệu lệnh thì về

Chữ dục đã vậy chữ tùy làm sao

Muốn cho Đông liễu Tây đào

Cảnh sầu bể thảm lẽ nào thiếp sang

Phòng khi lỡ bước theo chàng

Lấy ai chầu chực thánh hoàng quốc gia

Phòng khi thiếp ở lại nhà

Một mình thân thiếp biết là làm sao?

Tác phẩm "Cây cao bóng cả duyên mòn" là một bài ca dao thể hiện nỗi lòng tha thiết của người phụ nữ khát khao hạnh phúc lứa đôi và mong muốn có một gia đình trọ...

# Tình yêu đôi lứa # thương nhớ # quan tướng # tơ nguyệt # sầu thảm # quốc gia