Nguồn gốc và Xuất xứ
Câu ca dao này phản ánh sâu sắc thân phận người phụ nữ Việt Nam trong xã hội phong kiến, đặc biệt là những người tài hoa nhưng không gặp may mắn. Bối cảnh xã hội xưa trọng nam khinh nữ, phụ nữ thường bị gả bán, phụ thuộc vào người chồng, đôi khi phải chịu cảnh chồng chung hoặc bị bỏ rơi. "Chị Ba" là cách gọi thân mật, gần gũi, có thể chỉ một người phụ nữ cụ thể hoặc đại diện cho nhiều người phụ nữ cùng cảnh ngộ. "Phong trần" chỉ cuộc đời sóng gió, vất vả, nhiều nỗi truân chuyên. "Mối tơ" là hình ảnh quen thuộc trong đời sống sinh hoạt, sản xuất của người Việt xưa, gợi lên sự phức tạp, khó gỡ. "Trăng già" ẩn dụ cho tạo hóa, số phận khắc nghiệt đã an bài. Toàn bộ bài ca dao là tiếng lòng ai oán, một lời tố cáo gián tiếp xã hội bất công đã vùi dập những kiếp người tài sắc.