Nguồn gốc và Xuất xứ
Câu ca dao này có nguồn gốc sâu xa từ đời sống sinh hoạt sông nước của người Việt Nam, đặc biệt là những cộng đồng dân cư sống dọc các con sông lớn, nơi giao thương bằng đường thủy là chủ yếu. Nghề chài lưới, buôn bán trên sông nước đòi hỏi sự nhạy bén với các tín hiệu. Con quạ, với tiếng kêu đặc trưng, thường được dân gian gắn với các điềm báo hoặc thông điệp. "Đầu cầu" là một vị trí quan sát thuận lợi, nơi có thể dễ dàng nhìn thấy thuyền bè qua lại. "Ghe bầu" là loại thuyền lớn, thường dùng để chở hàng hóa hoặc đi lại đường dài, sự xuất hiện của nó có thể mang theo tin tức, vật phẩm hoặc người thân. Câu ca được hình thành từ thực tiễn quan sát thiên nhiên và đời sống, khi người dân dùng tiếng kêu của loài vật để dự báo hoặc truyền đạt thông tin. Sự mong chờ "ghe bầu vô chưa" phản ánh tâm lý háo hức của những người mong nhận hàng hóa, tin tức hoặc người thân từ xa trở về, hoặc mong cho việc buôn bán, làm ăn thuận lợi khi ghe cập bến.