– Thiếu chi hoa lý hoa lài,

Mà anh đi chọn hoa khoai trái mùa

– Hoa khoai chịu nắng chịu mưa,

Hoa lài hoa lý chưa trưa đã sầu

Đoạn ca dao "Thiếu chi hoa lý hoa lài, Mà anh đi chọn hoa khoai trái mùa" là một lời than trách đầy tâm trạng, thể hiện sự không hài lòng về một lựa chọn không hợp lý, đi ngược lại lẽ thường.

Câu ca dao này xuất phát từ kinh nghiệm thực tế của người nông dân Việt Nam, những người gắn bó mật thiết với đồng ruộng, cây trái. Hoa lý, hoa lài là những loài hoa phổ biến, quen thuộc, tượng trưng cho những gì đẹp đẽ, dễ dàng có được, hoặc những mối quan hệ, lựa chọn thông thường, hợp lẽ. Ngược lại, hoa khoai, đặc biệt là 'trái mùa', mang ý nghĩa là những điều khó khăn, không thuận lợi, có thể là những mối quan hệ không bền vững, hoặc những quyết định mạo hiểm, đi ngược lại số đông. Việc lựa chọn 'trái mùa' ám chỉ sự thiếu suy xét, hành động bốc đồng, hoặc theo đuổi những thứ không mang lại giá trị lâu dài, thậm chí gây hậu quả không tốt. Trong bối cảnh xã hội xưa, nơi mà sự ổn định và lẽ thường được coi trọng, hành động đi ngược lại với điều đó thường bị phê phán, và câu ca dao này phản ánh cái nhìn phê phán ấy.

Câu ca dao là lời nhắc nhở sâu sắc về sự khôn ngoan trong lựa chọn, đề cao giá trị của sự phù hợp và lẽ thường. Nó mang đậm tính giáo dục, răn dạy, góp phần định hình nên những chuẩn mực ứng xử trong văn hóa dân gian.