Hồn ếch ta đã về đây

Mãi năm khô hạn ta nay ở bờ

Ở bờ những hộc cùng hang

Tay thì cá giỏ, tay thì cần câu

Nó có chiếc nón đội đầu

Khăn vuông chít tóc ra màu xinh xinh

Nó có cái quạt cầm tay

Nó có ống nứa bỏ đầy cóc con

Nó có chiếc cán thon thon

Nó có sợi chỉ thon thon mà dài

Ếch tôi mới ngồi bờ khoai

Nó giật một cái đã sai quai hàm

Mẹ ơi lấy thuốc cho con

Lấy những lá ớt cùng là xương sông

Ếch tôi ở tận hang cùng

Bên hè rau muống, phía trong bờ dừa

Thằng măng là con chú tre

Nó bắt tôi về làm tội lột da

Thằng hành cho chí thằng hoa

Mắm muối cho vào cay hỡi đắng cay

Tác phẩm "Hồn ếch ta đã về đây" là một bài đồng dao dân gian quen thuộc, mang âm hưởng ngộ nghĩnh nhưng ẩn chứa những bài học sâu sắc về cuộc sống lao động và thiên nhiên.

Bài đồng dao này ra đời trong bối cảnh nông nghiệp lúa nước truyền thống của Việt Nam, nơi con người luôn gắn bó mật thiết với thiên nhiên và các yếu tố mùa vụ. Mùa khô hạn kéo dài thường gây ra nhiều khó khăn cho đời sống sinh hoạt và sản xuất nông nghiệp, khiến cho các loài vật như ếch cũng phải tìm nơi trú ẩn. Sự xuất hiện của những chi tiết như "nón đội đầu", "khăn vuông chít tóc", "quạt cầm tay" phản ánh tập quán sinh hoạt giản dị, gần gũi của người dân quê. Đặc biệt, "ống nứa bỏ đầy cóc con" cho thấy kinh nghiệm dân gian trong việc tận dụng nguồn lợi từ thiên nhiên để sinh tồn. Câu chuyện về "thằng măng là con chú tre" bắt ếch "lột da", "làm tội" có thể liên hệ đến những nỗi khổ mà người nông dân phải gánh chịu từ thiên tai, mất mùa, hoặc sự áp bức của kẻ giàu có, cường hào ác bá trong xã hội xưa.

Bài đồng dao không chỉ là trò chơi ngôn ngữ mà còn là bức tranh sinh động về cuộc sống nông thôn, thể hiện sự đồng cảm với những khó khăn, vất vả của con người và thế giới tự nhiên.