Nguồn gốc và Xuất xứ
Câu tục ngữ "Con lên ba, mới ra lòng mẹ" phản ánh tập quán sinh hoạt và kinh nghiệm nuôi dạy con cái của người Việt xưa, đặc biệt là trong bối cảnh nông nghiệp lúa nước. Khi con còn quá nhỏ, sự phụ thuộc vào mẹ là hoàn toàn bản năng. Người mẹ phải gánh vác hầu hết công việc chăm sóc từ miếng ăn, giấc ngủ, vệ sinh cho đứa trẻ sơ sinh. Cha hoặc những người lớn khác ít tham gia trực tiếp vào việc chăm sóc tỉ mỉ này. Đến khi đứa trẻ lớn hơn một chút, khoảng lên ba tuổi, chúng bắt đầu có nhận thức, có thể vui đùa, tương tác với mẹ, từ đó mới nảy sinh tình cảm yêu mến, gắn bó rõ rệt hơn. Đây là giai đoạn đứa trẻ bắt đầu biết "vâng lời", biết "yêu quý" mẹ, chứ không còn chỉ là sự phụ thuộc sinh lý đơn thuần. Kinh nghiệm dân gian này cho thấy cha mẹ cần kiên nhẫn trong quá trình nuôi dạy, bởi tình cảm và sự hiểu biết của con cái cần có thời gian để phát triển.