Nguồn gốc và Xuất xứ
Câu tục ngữ này phản ánh sâu sắc đời sống kinh tế và xã hội Việt Nam thời xưa, đặc biệt là trong bối cảnh nông nghiệp lạc hậu và nền kinh tế tiểu nông. Khi đó, của cải vật chất thường tích lũy chậm chạp, phụ thuộc nhiều vào mùa màng, thiên tai. Người nông dân làm lụng vất vả cả năm nhưng đôi khi vẫn không đủ ăn do mất mùa. Ngược lại, những người có một nghề thủ công, một kỹ năng lao động như làm gốm, dệt vải, rèn đúc, hay thậm chí là buôn bán nhỏ, họ có thể kiếm sống ổn định hơn, không quá phụ thuộc vào trời đất. Họ có thể tự chủ về kinh tế, không rơi vào cảnh đói nghèo khi gặp khó khăn. Do đó, dân gian đã đúc kết kinh nghiệm này thành câu tục ngữ để răn dạy con cháu, đề cao giá trị của lao động có kỹ năng và tri thức.