Nguồn gốc và Xuất xứ
Câu nói này bắt nguồn từ kinh nghiệm thực tiễn lâu đời của nền nông nghiệp lúa nước Việt Nam. Từ xa xưa, khi đời sống còn nhiều khó khăn, việc canh tác ruộng đồng là nguồn sống chính, là cách duy nhất để tạo ra lương thực, thực phẩm nuôi sống gia đình và cộng đồng. Mỗi vụ mùa bội thu mang lại sự no đủ, sung túc. Trái lại, việc xây dựng một ngôi nhà, dù là đơn sơ, cũng đòi hỏi rất nhiều công sức, vật liệu như tre, nứa, gỗ, đất, đá... và cả thời gian, tiền bạc tích cóp được từ sản xuất. Hoàn cảnh ra đời của câu thành ngữ gắn liền với tập quán sinh hoạt, coi trọng việc làm ra của cải vật chất để đảm bảo cuộc sống, đồng thời có ý thức tiết kiệm trong chi tiêu, đặc biệt là những khoản không thiết yếu hay mang tính tiêu sản.