Nguồn gốc và Xuất xứ
Thành ngữ 'Tay bắt mặt mừng' có nguồn gốc sâu xa từ nét văn hóa trọng tình nghĩa và tập quán giao tiếp của người Việt xưa, đặc biệt là trong các mối quan hệ làng xã, họ hàng. Khi gặp lại người thân sau một thời gian xa cách, hoặc khi đón khách từ phương xa đến, người Việt thường thể hiện sự mừng vui bằng cả hành động và nét mặt. Động tác 'tay bắt' không chỉ là lời chào hỏi xã giao mà còn mang ý nghĩa gắn kết, làm quen, hoặc tái lập mối quan hệ. Đi kèm với đó là nụ cười, ánh mắt vui vẻ, nét mặt rạng rỡ – cái 'mặt mừng' – để thể hiện tình cảm chân thành, sự quý mến và niềm vui thực sự khi được gặp lại hoặc được đón tiếp. Bối cảnh này thường diễn ra trong các dịp lễ hội, Tết Nguyên Đán, hoặc khi có tin vui, việc trọng đại. Nó phản ánh một xã hội đề cao sự đoàn kết, tình làng nghĩa xóm, nơi con người sống gần gũi, quan tâm, chia sẻ với nhau.