Nguồn gốc và Xuất xứ
Xuất xứ của câu tục ngữ này gắn liền với nền văn minh lúa nước lâu đời của Việt Nam. Người nông dân xưa, sống phụ thuộc vào thiên nhiên, đã dành cả cuộc đời để quan sát, ghi nhớ và truyền lại những kinh nghiệm quý báu về thời tiết. Tháng Bảy âm lịch là thời điểm giao mùa, từ hạ sang thu, thường xuất hiện những đợt gió heo may đầu mùa. Đồng thời, đây cũng là giai đoạn Biển Đông thường có các cơn bão, áp thấp nhiệt đới. Chuồn chuồn là loài côn trùng nhạy cảm với sự thay đổi của độ ẩm và áp suất không khí. Khi có dấu hiệu áp thấp hoặc bão, độ ẩm không khí tăng cao và áp suất giảm, khiến chuồn chuồn phải bay sát mặt đất để tìm nơi trú ẩn hoặc săn mồi. Việc người xưa quan sát thấy chuồn chuồn bay thấp, bay nhiều cùng với sự xuất hiện của gió heo may đã đúc kết thành kinh nghiệm dự báo bão, giúp người dân kịp thời chuẩn bị đối phó, bảo vệ mùa màng và tài sản.