Bầm về bầm gọi: Con ơi!

Ra đây bầm bế đến chơi ngoài bà

Bố con đi nguyệt về hoa

Quên cửa quên nhà, chẳng nhớ đến con

— Văn học dân gian Việt Nam
Đoạn ca dao này là lời của người mẹ (bầm) gọi con. Nó khắc họa hình ảnh người mẹ mong ngóng con trở về, thể hiện tình yêu thương sâu sắc và nỗi nhớ con da diết trong hoàn cảnh xa cách.

Giải nghĩa câu tục ngữ

Nghĩa đen

Người mẹ gọi con gái yêu của mình. Bà mong con ra chơi ngoài sân, nơi có bà nội. Bà cũng nhắc đến việc bố con đi xa, có lẽ là đi công tác hay lao động xa nhà, nên không quan tâm đến con cái.

Nghĩa bóng

Câu ca dao thể hiện tình mẫu tử thiêng liêng, sự tảo tần của người mẹ. Nó còn ngầm phê phán những người chồng, người cha vô tâm, mải mê công danh sự nghiệp mà quên đi trách nhiệm với gia đình, với con cái.

Nguồn gốc và Xuất xứ

Câu ca dao này ra đời trong bối cảnh xã hội Việt Nam xưa, khi người đàn ông thường phải đi xa để mưu sinh, tham gia các cuộc chiến tranh hoặc lao động công ích. Người phụ nữ ở nhà gánh vác việc nội trợ, chăm sóc con cái. Hoàn cảnh người mẹ gọi con trong cô đơn, mong ngóng chồng trở về nhưng chồng lại mải mê quên lãng gia đình phản ánh thực tế đời sống của nhiều phụ nữ Việt Nam thời phong kiến. Nền văn minh lúa nước đòi hỏi người đàn ông phải rời xa nhà để tìm đất đai, khai hoang, hoặc tham gia các công việc cộng đồng. Trong khi đó, người phụ nữ ở nhà xoay xở với việc đồng áng, con cái, giữ gìn hạnh phúc gia đình. Sự vắng mặt của người cha trong thời gian dài dễ dẫn đến những câu chuyện về sự vô tâm, trách nhiệm bị lãng quên, như trong lời mẹ gọi con thiết tha, đầy day dứt.

Ví dụ sử dụng thực tế

Ví dụ 1
"Khi nghe tiếng mẹ gọi, tôi bất giác nhớ lại câu ca dao 'Bầm về bầm gọi: Con ơi!'"
Phân tích: Câu nói này được dùng để gợi nhớ về tình cảm gia đình, sự mong ngóng của người mẹ. Nó thể hiện sự xúc động và hoài niệm về tuổi thơ, về mái ấm.

Kết luận

Đoạn ca dao là lời ca dao trữ tình, giàu cảm xúc về tình mẹ con. Nó cho thấy giá trị nhân văn sâu sắc trong văn học dân gian, đề cao tình cảm gia đình và ngầm phê phán sự vô tâm, ích kỷ.
# Trào phúng, phê phán đả kích # nguyệt hoa

Bài viết liên quan