Nguồn gốc và Xuất xứ
Câu ca dao này ra đời từ kinh nghiệm quan sát và chiêm nghiệm cuộc sống của người Việt xưa. Trong xã hội phong kiến, nơi mà lễ giáo và hình thức đóng vai trò quan trọng, con người thường phải che giấu cảm xúc thật của mình. Sự giả tạo trong giao tiếp, trong cách ăn mặc, cư xử trở nên phổ biến. Những người có dã tâm, ý đồ xấu thường cố gắng tạo dựng cho mình một vỏ bọc hoàn hảo, tỏ ra hiền lành, tốt bụng để dễ dàng lừa gạt, lợi dụng người khác. Câu ca dao ra đời như một lời cảnh tỉnh, giúp mọi người đề phòng những kẻ có "mặt hoa da phấn" nhưng "lòng lang dạ sói". Nó cũng có thể bắt nguồn từ những mối quan hệ trong gia đình, làng xã, nơi mà sự "cả giọng" hay "lời đường mật" dễ dàng che đậy những mưu đồ cá nhân, gây ra sự bất hòa, chia rẽ. Sự phân tích này dựa trên quan sát về tâm lý và tập quán giao tiếp của người Việt trong các giai đoạn lịch sử khác nhau, nơi mà việc giữ gìn "thể diện" và "nhân phẩm" thường đi đôi với sự che đậy bản chất thật.