Con cò ăn bên kia hói

Con cói ăn bên ni sông

O kia ơi có phải đạo vợ chồng

Sang bên ni ta kè coọc

— Văn học dân gian Việt Nam
Bài ca dao "Con cò ăn bên kia hói, Con cói ăn bên ni sông, Ố kia ơi có phải đạo vợ chồng, Sang bên ni ta kè coọc" là một lời tỏ tình mộc mạc, chân thành trong kho tàng ca dao dân ca Việt Nam. Lời ca dao thể hiện khát vọng tình yêu đôi lứa gắn bó bền chặt.

Giải nghĩa câu tục ngữ

Nghĩa đen

Nghĩa đen của câu ca dao miêu tả hình ảnh hai loài chim quen thuộc là cò và cói đang ăn mồi ở hai bờ sông khác nhau. "Ố kia ơi" là lời gọi thân mật hướng đến người yêu. "Kè coọc" là hành động cùng nhau xây tổ, ý chỉ sự gắn kết lâu dài.

Nghĩa bóng

Qua hình ảnh con cò, con cói ở hai bờ sông, câu ca dao ẩn dụ cho sự xa cách về không gian nhưng tình cảm thì luôn hướng về nhau. Nó bày tỏ mong muốn gắn bó trọn đời, cùng nhau xây dựng hạnh phúc gia đình, vượt qua mọi cách trở.

Nguồn gốc và Xuất xứ

Câu ca dao này ra đời trong bối cảnh đời sống nông nghiệp lúa nước của người Việt xưa, gắn liền với hình ảnh con sông, bờ bãi nơi có cò và cói sinh sống. Con cò, con cói là những loài chim nước quen thuộc, thường kiếm ăn ở những vùng đất ngập nước, bãi bồi ven sông. Hoạt động ăn mồi của chúng ở hai bờ sông đối diện nhau gợi lên hình ảnh hai con người ở hai nơi xa cách. Trong xã hội xưa, đặc biệt là ở các làng quê, việc yêu đương, hôn nhân thường bị ràng buộc bởi nhiều yếu tố như gia đình, khoảng cách địa lý. Lời tỏ tình "Sang bên ni ta kè coọc" thể hiện ước mơ về một tình yêu vượt qua mọi rào cản, mong muốn được sống chung, xây dựng tổ ấm hạnh phúc một cách tự nguyện và bền chặt. "Kè coọc" là một từ tượng thanh, gợi tả âm thanh và hành động đan xen, gắn bó, giống như cách chim chóc làm tổ, ám chỉ sự xây dựng một mái ấm chung.

Ví dụ sử dụng thực tế

Ví dụ 1
"Trong một buổi hẹn hò, khi cô gái còn e ấp, chàng trai có thể nhẹ nhàng nói: "Em ơi, con cò ăn bên kia hói, con cói ăn bên ni sông, anh mong hai ta cũng sớm về chung một nhà, mình kè coọc nhé em.""
Phân tích: Chàng trai dùng lời ca dao để bày tỏ tình cảm, ước muốn gắn bó lâu dài với cô gái. Lời ca dao làm cho lời tỏ tình thêm phần lãng mạn, thi vị, thể hiện sự chân thành và khát vọng về một mái ấm gia đình.

Kết luận

Bài ca dao là lời tỏ tình mộc mạc, chân thành, thể hiện khát vọng tình yêu đôi lứa bền chặt và ước mơ về một cuộc sống lứa đôi hạnh phúc. Giá trị nghệ thuật nằm ở hình ảnh ẩn dụ sinh động, ngôn ngữ giản dị mà giàu sức gợi.
# Tình yêu đôi lứa # Trào phúng, phê phán đả kích # con cò # con cói

Bài viết liên quan