Kẻ chồng còn đó trơ trơ,

Cùng người khác đã đợi chờ tình chung.

Kẻ thời mới khuất mặt chồng,

Chưa xanh ngọn cỏ cải dong biến nghì.

Đoạn ca dao trên khắc họa nỗi lòng của người phụ nữ góa bụa, vừa mất chồng chưa bao lâu nhưng đã phải đối mặt với sự chao chát, ngang trái của cuộc đời. Nó thể hiện bi kịch và sự day dứt trong tình yêu, hôn nhân.

Câu ca dao này xuất phát từ thực tiễn hôn nhân và nếp sống của người Việt xưa, đặc biệt ở khu vực nông nghiệp. Khi người chồng qua đời, người vợ góa thường phải đối mặt với áp lực từ gia đình, dòng họ và xã hội về việc tái hôn, nhất là khi người phụ nữ còn trẻ và chưa có con nối dõi. Tập quán này đôi khi dẫn đến những tình huống trớ trêu, khi người vợ chưa kịp nguôi ngoai tang tóc, chưa hoàn tất các thủ tục tang lễ theo đúng phong tục (ví dụ, cỏ trên mộ chồng còn xanh non, chưa kịp úa tàn), thì đã có người khác tới dạm hỏi, thúc ép. Điều này phản ánh quan niệm xã hội về vai trò của người phụ nữ trong gia đình và những ràng buộc về hôn nhân, tài sản thời xưa. Nó cũng cho thấy sự khác biệt trong cách nhìn nhận về thời gian để tang và sự gấp gáp trong việc nối dõi tông đường.

Câu ca dao là lời than thân đầy xót xa về nỗi bất hạnh của người phụ nữ góa bụa. Nó mang giá trị phê phán sâu sắc đối với thói đời bạc bẽo và đề cao phẩm giá, sự thủy chung, son sắt của người phụ nữ Việt Nam.