Nguồn gốc và Xuất xứ
Câu ca dao này bắt nguồn từ đời sống lao động và sinh hoạt của người nông dân Việt Nam xưa, đặc biệt là ở các vùng sông nước, đồng bằng châu thổ. Việc nuôi cá lóc và làm nước mắm là hai hoạt động nông nghiệp, kinh tế quen thuộc, tạo nên những món ăn dân dã, mang đậm hương vị quê nhà. Hình ảnh 'nước mắm ngon dầm con cá lóc' gợi lên sự hấp dẫn, tròn đầy, đủ đầy, như tình yêu mà chàng trai muốn gửi gắm. Hoàn cảnh ra đời của câu ca thường gắn liền với tục giao duyên, tỏ tình của các chàng trai, cô gái. Khi một chàng trai muốn bày tỏ tình cảm với một cô gái đã có người yêu hoặc đã có chồng, nhưng vẫn muốn thăm dò, muốn thử lòng cô ấy, chàng sẽ dùng lời lẽ có phần bông đùa, bóng gió như câu ca này. Nó vừa thể hiện sự táo bạo, vừa thể hiện sự tôn trọng nhất định, không quá suồng sã, đồng thời cũng thể hiện mong muốn được đáp lại tình cảm một cách chân thành.