Nguồn gốc và Xuất xứ
Thành ngữ này ra đời trong bối cảnh xã hội Việt Nam xưa, nơi bữa ăn không chỉ là nhu cầu thiết yếu mà còn là dịp để thể hiện nếp sống, nề nếp gia đình và sự tôn trọng lẫn nhau. Trong các bữa ăn tập thể, đặc biệt là trong các dịp lễ hội, giỗ chạp hay khi có khách quý, việc giữ gìn phép tắc ăn uống là vô cùng quan trọng. Hành động ăn uống "nhồm nhoàm", "nhai không kỹ", "nuốt chẹn" hay "nhồi nhét thức ăn" bị coi là thô lỗ, mất vệ sinh và thiếu văn hóa. Có thể hình dung, khi quan sát một người ăn uống một cách vô tội vạ, ngấu nghiến, vương vãi thức ăn ra ngoài, người xưa đã liên tưởng đến hình ảnh "đánh khăng" (một thứ vật liệu thô ráp, có thể dùng để nhét, trám) vào mồm để diễn tả sự lấp đầy một cách thiếu kiểm soát. Cách diễn đạt này vừa mộc mạc, vừa sinh động, khắc họa rõ nét hình ảnh phản cảm, từ đó hình thành nên câu thành ngữ để phê phán.