Đang lọc theo thẻ: đối đáp

– Tiếng đồn anh làm thầy thuốc, tài giỏi vang xa

Trong người tui có cái chỗ ngứa ngứa, nước chảy loà xòa

Nhờ anh nhai cái thuốc chi đó rồi anh ngậm anh rà giùm tui

– Cái chỗ của o có cần chi phải thang thuốc lôi thôi

O đi với tui ra cái nơi vắng vắng, tui nhét cho cái cồi bắp khô

Đoạn trích thuộc thể loại ca dao dân ca, mô tả một tình huống giao tiếp dí dỏm giữa một người phụ nữ và một người được cho là thầy thuốc. Câu ca dao phản ánh mộ...

– Ớ cô Hai mày ơi!

Ta thấy cô Hai mày bảnh lảnh bẻo lẻo,

Ta cũng muốn tình tang tang tình.

Đi đâu đứng đó một mình,

Lại đây ta hỏi tiết trinh lẽ nào.

Có thương ta, ta mới bước vào,

Phượng loan cất cánh hòa giao ân tình.

– Nghe lời nói đó thất kinh,

Bông sen tàn ai nỡ cắm lộc bình bát xưa.

Cóc mà mang guốc ai ưa,

Đỉa đeo chân hạc, sao vừa mà mong.

Thôi thôi, đừng tưởng đừng hòng.

Ta đây có xấu, cũng con dòng lương gia.

Vô duyên ở vậy tới già,

Dại chi lấy chú, để thiên hạ mà cười chê.

Vụng về dốt nát đủ bề,

Suốt năm suốt tháng, giữ bề ở trai.

– Ớ cô kia, đừng khoe sắc khoe tài,

Tốt xinh chi đó, chê ai trai cày.

Sử kinh ta nắm trong tay,

Tỉ như vua Thuấn còn cày Lịch Sơn.

Mãi Thần lúc trước khổ bần,

Trọng Yêm, Hàn Tín ra thân khó hèn.

– Thôi thôi, chú đừng nhắc tích vòng vo,

Mấy ông thủa trước, ai so cho bằng.

Chú ăn học sao không thấy đi thi,

Ăn thì xó bếp, nằm thì chuồng trâu.

Chạng không xứng chạng, đừng cầu uổng công.

Đoạn ca dao trên mô tả cuộc đối thoại giữa chàng trai và cô gái, xoay quanh vấn đề hôn nhân và trinh tiết. Nó thể hiện quan niệm ứng xử, tình yêu và hôn nhân tr...

– Đố ai chừa được rượu tăm

Không chơi cờ bạc, không nằm ngủ trưa

– Đố ai ngồi võng không đưa,

Ru con không hát, anh chừa rượu tăm

Câu đố "Đố ai chừa được rượu tăm" là một lời thách đố thú vị trong kho tàng ca dao dân ca Việt Nam. Lời đố vừa mang tính chất trêu ghẹo, vừa thể hiện quan niệm...

– Lạ lùng bắt gặp chàng đây

Có mấy câu này, em đoán chưa ra.

Nếu mà anh giảng cho ra,

Thì em kết nghĩa giao hòa cùng anh.

Cái gì trong trắng ngoài xanh,

Cái gì soi tỏ mặt anh mặt nàng,

Cái gì xanh đỏ trắng tím vàng,

Cái gì ăn phải dạ càng tương tư,

Cái gì năm đợi tháng chờ,

Cái gì tiện chũm phơi khô để dành,

Cái gì mà đổ vào xanh,

Cái gì nó ở trên cành mà lại tốt tươi,

Cái gì trong héo ngoài tươi,

Cái gì làm bạn với trời tám trăm năm,

Cái gì chung chiếu chung chăn,

Cái gì làm bạn với trăng đêm ngày,

Cái gì nó bé nó cay,

Cái gì nó bé nó hay cậy quyền? …

Đoạn ca dao dân ca này mô tả một cuộc đối đáp đầy duyên nợ giữa chàng trai và cô gái. Cô gái đưa ra hàng loạt câu đố hóc búa, ẩn chứa nhiều tầng nghĩa, thể hiện...

– Em gặp anh đây, cho em hỏi thử đôi lời

Chữ chi anh chôn xuống đất,

Chữ chi anh cất lên trang,

Chữ chi anh mang không nổi,

Chữ chi gió thổi không bay,

Trai nam nhi anh mà đối đặng,

Em thưởng cái nón bài thơ đội liền.

– Chữ Triệu anh chôn xuống đất,

Chữ Tiên sư anh cất lên trang,

Chữ Trung chữ Hiếu anh mang không nổi,

Bia tạc đá vàng, gió thổi không bay,

Trai nam nhi anh đà đối đặng, em thưởng cái nón bài thơ đâu rồi?

Đoạn ca dao đối đáp này là một minh chứng sinh động cho nghệ thuật ứng đối trong văn hóa dân gian Việt Nam, thể hiện trí tuệ và sự nhanh nhạy của con người. Lời...

Ba mươi anh không đi tết

Rạng ngày mồng Một, anh không đi đến lạy bàn thờ

Hiếu trung mô nữa mà biểu em chờ uổng công

– Hôm Ba mươi anh mắc lo việc họ

Sáng mồng Một anh bận việc làng

Ông bà bên anh cũng bỏ huống chi bên nàng, nàng ơi!

Câu ca dao "Ba mươi anh không đi tết" là một lời than thở, trách móc của người phụ nữ đối với người yêu hoặc chồng. Lời ca dao thể hiện nỗi buồn tủi và sự hụt h...

Nhác trông thấy bóng một người

Răng đen nhưng nhức, miệng cười như hoa

Hai bên còn cả mẹ cha

Có ai gánh đỡ hay là còn không?

Đây còn không, đấy cũng còn không

Đây chưa có chồng, đấy chửa lấy ai

Đoạn ca dao trên là lời tỏ tình, lời cầu hôn mộc mạc, chân thành của chàng trai với cô gái. Nó thể hiện khát vọng tình yêu đôi lứa và mong muốn xây dựng hạnh ph...

Xấp hàng Tàu để lâu cũng ế

Răng em không kiếm nơi chiếu cố thân lại lập thân

Thầy mẹ già không sống mãi để cầm cân cho em hoài?

– Ơn thầy nghĩa mẹ nặng lắm anh ơi

Nghĩa phu thê sớm muộn nhờ trời

Tiết thanh xuân em hãy còn nở, chưa muộn thời mà anh lo

Câu ca dao 'Xấp hàng Tàu để lâu cũng ế...' là lời tỏ tình, là lời trách khéo của chàng trai dành cho cô gái. Đồng thời, nó cũng thể hiện khát vọng về một mái ấm...

Trên thượng cầm thú, con chi có vú?

Dưới hạ cầm thú, con chi không đầu?

Anh mà đối đặng, em dâng trầu hai tay

– Trên thượng cầm thú, có vú là con dơi

Dưới hạ cầm thú, con cua không đầu

Anh đà đối đặng, em dâng trầu anh đi

Câu đố "Trên thượng cầm thú, con chi có vú? Dưới hạ cầm thú, con chi không đầu?" là một ví dụ tiêu biểu của thể loại ca dao đố vui, thể hiện sự sáng tạo và trí...

Kim là vàng, kim là nay,

Phùng là gặp, phùng là may,

Tối hôm nay may gặp bạn tương phùng,

Kim vàng may tấm tình chung nỉ vàng.

– Đăng là đèn, đăng là lên,

Thành là thật, thành là nên,

Lập tâm thành chí mới nên,

Toan đem tay ngọc gạt thêm ngọn đèn.

Câu ca dao 'Kim là vàng, kim là nay...' là một đoạn trích đặc sắc trong kho tàng ca dao Việt Nam, thể hiện nghệ thuật chơi chữ độc đáo và ý nghĩa sâu sắc về tìn...

– Con ngựa chạy giữa đàng nói con ngựa cất

Con cá bán giữa chợ nói con cá thu

Chàng mà đối đặng, thiếp làm dâu mẹ thầy

– Con rắn bò giữa đàng nói con rắn lại

Con cá lội giữa nước nói con cá leo

Anh đà đối được, em ơi theo anh về

Đoạn ca dao đối đáp này là một ví dụ điển hình về nghệ thuật ứng đối trong văn học dân gian Việt Nam. Nó thể hiện sự thông minh, trí tuệ và khát vọng tình yêu c...

Thấy anh hay chữ, em hỏi thử đôi lời

Anh nhìn lên trời thấy sao mấy cái?

Trâu ngoài đồng đực, cái mấy con?

Chuối non mấy bẹ, chuối mẹ mấy tàu?

Đất Ba Xuyên một mẫu mấy sào?

Trai anh đối đặng, em mở rào cho anh vô

– Anh nhìn trời cao thấy sao nhiều cái

Trâu ngoài đồng đực, cái hai con

Chuối non sáu bẹ, chuối mẹ mười hai tàu

Đất Ba Xuyên một mẫu bảy mươi hai sào

Anh đà đối đặng, em mở rào cho anh vô

Bài ca dao "Đối đáp" là một tác phẩm tiêu biểu của thể loại ca dao - dân ca Việt Nam, thể hiện sự thông minh, dí dỏm và tài ứng đối của người dân lao động. Bài...

Thuyền ai ba bốn chiếc nghinh ngang

Chiếc nào chưa vợ để thế gian đi nhờ?

Để làm chi lững đững lờ đờ

Kẻ đi không dứt, người ngồi chờ căn duyên

Gá lời kêu chàng ở dưới thuyền

Đưa em qua đó, hết nhiêu tiền trả cho!

Làm người đừng có so đo

Ta chưa trốn chợ lật đò mấy khi

Chèo thuyền ra rước mau đi

Kẻo mà thục nữ chờ lâu mất lòng

– Thuyền anh ba bốn chiếc bộn bề

Chiếc vô Gia Định, chiếc về Nha Trang

Còn dư một chiếc đưa nàng

Em ơi bước xuống để chàng đưa qua

Đưa em về tới quê nhà

Chữ ân là nặng, còn là chữ duyên

Bài ca dao "Thuyền ai ba bốn chiếc nghinh ngang" là một áng thơ tình dân gian đặc sắc, thể hiện khát vọng tình yêu đôi lứa và mong muốn gắn kết hạnh phúc. Tác p...

Em nấu cơm quên đơm vào rá

Em kho cá quên bỏ đồ màu

Ra lấy chồng sợ nỗi làm dâu

Em đây vụng đường nội trợ, e mai sau anh buồn

– Canh cá không ngon, miệng giòn là đặng

Dù ai nói muối mặn, mình cứ bảo muối cay

Quyết lòng gá nghĩa sum vầy

Thân phụ già có chê chua chê chát, đã có anh đây đỡ lời

Câu ca dao này là lời tự sự của người con gái về sự vụng về trong công việc nội trợ, thể hiện sự lo lắng khi làm dâu. Tuy nhiên, ẩn sau đó là một tình yêu chân...