Cây mắm cò quăm, cây sú cò queo

Thắt lưng cho chặt mà theo anh về

Ăn cơm với cá mòi he,

Lấy chồng Cẩm Phả, đun xe suốt đời.

Câu ca dao 'Cây mắm cò quăm, cây sú cò queo...' là một lời than thở về thân phận người phụ nữ lấy chồng làm nghề biển vất vả. Lời ca dao thể hiện nỗi buồn, sự cam chịu nhưng cũng ẩn chứa khát vọng về một cuộc sống tốt đẹp hơn.

Câu ca dao này ra đời trong bối cảnh nghề đi biển, đánh bắt cá và buôn bán hải sản là sinh kế chính của người dân vùng duyên hải miền Bắc, đặc biệt là khu vực Quảng Ninh. Cẩm Phả xưa kia là một cảng biển sầm uất, tập trung nhiều tàu thuyền đánh cá và hoạt động buôn bán tấp nập. Nghề biển thường rất nguy hiểm, vất vả, phụ thuộc nhiều vào thiên nhiên. Phụ nữ lấy chồng làm nghề này phải gánh vác nhiều công việc, từ việc sửa lưới, phơi cá, buôn bán nhỏ lẻ, đến chăm sóc gia đình khi chồng đi biển dài ngày. Hình ảnh 'cây mắm cò quăm, cây sú cò queo' là sự quan sát tinh tế của người xưa về môi trường sống ven biển, nơi những loài cây này phải oằn mình chống chọi với điều kiện khắc nghiệt, từ đó liên tưởng đến cuộc đời lam lũ, nhọc nhằn của những người phụ nữ lấy chồng làm nghề biển. Lời ca dao phản ánh thực tế xã hội, nơi lao động biển cực nhọc và sự hy sinh thầm lặng của người phụ nữ.

Câu ca dao là một bức tranh chân thực về thân phận người phụ nữ lao động nghèo thời xưa, đặc biệt là những người vợ của ngư dân. Nó không chỉ thể hiện sự nhọc nhằn, lam lũ mà còn ẩn chứa vẻ đẹp của sự kiên cường, cam chịu và tình yêu thương gia đình.