Ca dao dân ca

Thể loại văn học dân gian Việt Nam: Ca dao dân ca.

Nhà em công việc bời bời

Dối thầy dối mẹ sang chơi với chàng

Một ngày năm bảy bận sang

Thiếp những trông chàng, chàng những trông ai?

Má hồng còn có khi phai

Răng đen khi nhạt liệu bài đôi ta

Hai đường trung hiếu mẹ cha

Có ai gánh đỡ hay là còn không

Còn không thì để em chờ

Hay là có chốn cậy nhờ thì thôi

Đây là một bài ca dao than thân trách phận, thể hiện tâm trạng day dứt của người phụ nữ trong xã hội phong kiến xưa. Bài ca dao phản ánh một nét tính cách mạnh...

Năm một nghìn không trăm mười

Vua Lý Thái Tổ cho dời thành xưa

Về Thăng Long dựng kinh đô

Muôn dân chung dựng cơ đồ ông cha

Lâu đài thành quách nguy nga

Có phố, có chợ thật là đông vui

Có sông Hồng thuyền tới lui

Có hồ nước mát thoảng mùi hương sen

Cửa ô, xóm phố nối liền

Thăng Long tấp nập trăm miền khơi thông

Vua Lý đã chọn đất rồng

Ngàn năm bền vững Thăng Long kinh kì

Tác phẩm "Năm một nghìn không trăm mười" là một bài ca dao dân ca, ghi lại sự kiện lịch sử vua Lý Thái Tổ dời đô về Thăng Long. Bài ca thể hiện niềm tự hào và m...

Nhà người có trại cau non

Tôi xin đánh tỉa trăm con về trồng

Nhà người những trúc cùng thông

Hoa lan, hoa huệ, hoa hồng nở ra

Nhà người ở gần hay xa

Chữ ân chữ ái gọi là chữ chi?

Câu ca dao "Nhà người có trại cau non" là một áng văn chương dân gian sâu sắc, thể hiện mong ước về một cuộc sống sung túc, đủ đầy và bày tỏ lòng biết ơn với nh...

Nhác trông thấy bóng anh đi

Thấy chân anh bước dạ thì em thương

Nhác trông thấy bóng anh qua

Hình dung chải chuốt thật là xinh sao

Em mong thấy mặt em chào

Vắng anh em những khát khao đêm ngày

Đoạn ca dao thể hiện nỗi nhớ thương da diết và sự ngưỡng mộ của cô gái đối với chàng trai. Qua những hình ảnh ẩn dụ, bài ca dao khắc họa bức tranh tình yêu đẹp...

Nhác trông thấy núi bên kia

Có hòn đá tảng có bia lưu truyền

Nhác trông anh khóa có duyên

Má lúm đồng tiền, da trắng phau phau

Nhác trông anh khóa có màu

Răng đen nhưng nhức như màu hạt dưa

Hỏi rằng anh vợ con chưa?

Thấy anh ăn nói gió đưa ngọt ngào

Thấy anh cầm gióng mía con dao

Mía ngon, dao bén, tiện nào tiện hơn

Chuồn chuồn mắc búi tơ vương

Đã trót dan díu thì thương nhau cùng

Đây là một bài ca dao than thân, yêu người mang đậm nét trữ tình của dân tộc Việt Nam. Bài ca dao khắc họa tâm tư, tình cảm của người phụ nữ trong xã hội xưa, t...

Nhẫn đeo tay mọi khi ngắm nghía

Lược cài đầu thuở bé vui chơi

Ví bằng anh chửa có nơi

Thì em vượt suối vạch trời em sang

Lòng em cũng muốn đa mang

Còn e thân phận dở dang giữa vời

Cho nên chẳng muốn trao lời

Song tình như đã trọn đời không quên

Tình không quên, nghĩa không quên

Ai đem chìa bạc tra lên khóa vàng

Trách vì một nỗi lệ làng

Cho nên duyên phận nhỡ nhàng đôi ta

Đoạn ca dao này là lời tâm tình của người con gái về tình yêu và duyên phận. Tác phẩm thể hiện nỗi lòng sâu kín, vừa chân thành vừa e ấp, trước hoàn cảnh éo le...

Nhớ chàng lắm lắm chàng ơi

Nhớ chỗ chàng đứng nhớ nơi chàng nằm

Vắng chàng em vẫn hỏi thăm

Nào em đã bỏ mấy năm mà hờn!

Chàng nghe kẻ đặt người đơm

Chàng nghe thấy tiếng chàng hờn cho cam

Chàng ơi em nhớ chàng thay

Nỡ nào chàng dứt mối dây cho đành

Đoạn ca dao trên là tiếng lòng tha thiết của người phụ nữ trong tình yêu đôi lứa, thể hiện nỗi nhớ nhung da diết và sự trách móc nhẹ nhàng với người yêu. Lời ca...

Nhớ cơn chung chiếu chung giường

Nhớ cơn chung lược, chung gương, chung phòng

Nhớ cơn chung gối, chung mùng

Loan ôm lấy phượng, phượng bồng lấy loan

Nhớ cơn nguyệt đổi sao tàn

Cùng nhau thu cúc xuân lan sánh bày

Liễu đông sánh với đào tây

Nước non chỉ nguyện rồng mây đá vàng …

Đoạn ca dao này là lời tự tình của người phụ nữ, thể hiện nỗi nhớ da diết về những kỷ niệm đẹp đẽ, nồng nàn bên người yêu. Lời ca như một bức tranh tình yêu thấ...

Con hư bởi tại cha dong

Vợ hư bởi tại thằng chồng cả nghe

Con cuốc kêu khắc khoải mùa hè

Làm thân con gái phải nghe lời chồng

Sách có chữ phu xướng phụ tòng

Làm thân con gái lấy chồng xuất gia

Lấy em về thờ mẹ kính cha

Thờ cha kính mẹ ấy là người ngoan

Bài ca dao "Con hư tại cha, vợ hư tại chồng" là lời than thở, trách móc của người phụ nữ trong xã hội phong kiến, nơi họ chịu nhiều bất công và ràng buộc. Câu c...

Buồn về một tiết tháng giêng

May áo cổ kiềng người mặc cho ai

Buồn về một tiết tháng hai

Bông chửa ra đài người đã hái hoa

Buồn về một tiết tháng ba

Con mắt la đà trong dạ tương tư

Buồn về một tiết tháng tư

Con mắt lừ đừ cơm chả buồn ăn

Buồn về một tiết tháng năm

Chưa đặt mình nằm gà gáy chim kêu

Buồn về tiết tháng sáu này

Chồng cày vợ cấy chân chim đầy đồng

Bấy giờ công lại hoàn công

Tác phẩm "Buồn về một tiết tháng giêng" là một bài ca dao dân ca giàu cảm xúc, thể hiện nỗi lòng của người phụ nữ trong xã hội phong kiến xưa. Bài ca dao khắc h...

Nhớ khi anh nói anh thề

Con dao lá trúc đặt kề tóc mai

Bây giờ anh đã nghe ai

Con dao lá trúc, tóc mai thẹn thùng

Bây giờ không vẫn hoàn không

Giấm thanh đổ biển mấy thùng cho chua

Nói ra thiên hạ hồ đồ

Tiếng tăm em chịu bao giờ cho vơi

Nói ra em chỉ thẹn lời

Kìa ông trăng sáng soi đôi cau vàng

Bài ca dao "Nhớ khi anh nói anh thề" là lời tự sự của người phụ nữ về mối tình tan vỡ. Câu ca diễn tả nỗi buồn, sự thất vọng và tủi hổ khi lời thề xưa không còn...

Những nơi mà chát như sung

Mà cay như ớt, em tung mình vào

Những nơi chiếu miến, võng đào

Điếu ngà bịt bạc, em nào có say

Những nơi chiếu cói, võng đay

Điếu sành, xe sậy, em say lừ đừ

Câu ca dao "Những nơi mà chát như sung mà cay như ớt..." là một lời tỏ tình đầy táo bạo và chân thành của người phụ nữ. Nó thể hiện sự vượt qua hoàn cảnh, lựa c...

Nón em chẳng đáng mấy đồng

Chàng mà giật lấy ra lòng chàng tham

Nón em nón bạc quai vàng

Thì em mới dám trao chàng cầm tay

Tiếc vì nón lá quai mây

Nên em chẳng dám trao tay chàng cầm

Đoạn ca dao than thân, thể hiện tâm trạng băn khoăn, phân vân của người con gái khi trao duyên. Lời lẽ giản dị nhưng chứa đựng nhiều ý nghĩa sâu sắc về tình yêu...