Ca dao dân ca

Đời vua Thái Tổ, Thái Tông

Con bế, con dắt, con bồng, con mang

Bò đen húc lộn bò vàng

Hai con húc chắc đâm quàng xuống sông

Thằng bé chạy về bảo ông:

– Bò đen ta ngã xuống sông mất rồi!

Câu ca dao "Đời vua Thái Tổ, Thái Tông" là một đoạn trích sinh động phản ánh đời sống lao động và những lo toan của người dân trong xã hội phong kiến. Bài ca ma...

# Lịch sử # Lê Lợi # Lê Thái Tông # thanh bình

Đời vua Vĩnh Tộ lên ngôi

Cơm trắng đầy nồi, trẻ chẳng ăn cho

Từ ngày Cảnh Trị lên ngôi

Khoai chửa mọc chồi đã nhổ lên ăn

Hai câu ca dao "Đời vua Vĩnh Tộ lên ngôi, Cơm trắng đầy nồi, trẻ chẳng ăn cho" và "Từ ngày Cảnh Trị lên ngôi, Khoai chửa mọc chồi đã nhổ lên ăn" là những lời th...

# Lịch sử # thịnh trị # Lê Huyền Tông # suy vi # thanh bình # Lê Thần Tông

Thùng thùng trống đánh quân sang

Chợ Già trước mặt, quán Nam bên đàng

Qua Chiêng thì rẽ sang Giàng

Qua quán Đông Thổ vào làng Đình Hương

Anh đi theo chúa Tây Sơn

Em về cày cuốc mà thương mẹ già

Câu ca dao "Thùng thùng trống đánh quân sang..." là một áng văn chương dân gian đặc sắc, phản ánh chân thực đời sống và tâm tư tình cảm của người dân Việt Nam t...

# Tình cảm gia đình, bạn bè # Lịch sử # vợ chồng # Thanh Hóa # Tây Sơn # Đông Sơn

Nguyễn ra rồi Nguyễn lại về

Giặc đến Bồ Đề rồi giặc lại tan

Câu ca dao "Nguyễn ra rồi Nguyễn lại về / Giặc đến Bồ Đề rồi giặc lại tan" là một lời ca gợi nhắc về lịch sử hào hùng của dân tộc. Nó phản ánh tinh thần đoàn kế...

# Lịch sử # Nguyễn Huệ # ngoại xâm

Thân thiếp như cánh hoa đào

Đang tươi đang tốt thiếp trao cho chàng

Bây giờ nhuỵ rữa hoa tàn

Vườn xuân nó kém, sao chàng lại chê?

Chàng cho đôi chữ thiếp về

Dầu chàng năm thiếp, mười thê, mặc chàng

Lắm quân quan nhộn nhà hàng

Lắm nơi lịch sự hơn chàng, chàng ơi!

Chàng ngồi chàng nghĩ mà coi

Sao chàng chẳng nghĩ những hồi ngày xưa …

Đoạn ca dao trên là lời than thở, trách móc của người phụ nữ khi bị người yêu bỏ rơi. Bài ca dao thể hiện tâm trạng day dứt, đau khổ của người con gái khi tình...

# Than thân trách phận # bạc nghĩa # cờ bạc # phụ tình # ăn ở # công nợ

Thấy cô tóc bỏ đuôi gà

Anh về anh bán cửa nhà anh theo

Anh còn cái cối giã bèo

Anh về bán nốt, anh theo cô mình

Đoạn ca dao trên mô tả một tình yêu mãnh liệt, vượt qua mọi ràng buộc vật chất. Câu ca thể hiện sự si mê đến mức sẵn sàng từ bỏ tất cả để đi theo người mình yêu...

# Tình yêu đôi lứa # Tóc đuôi gà # tán tỉnh

Thấy em mắt phượng môi son

Mày ngài da tuyết đào non trên cành

Vậy nên anh muốn tự tình

Hỏi em quê quán tính danh là gì

Đoạn ca dao này khắc họa vẻ đẹp rạng ngời của người con gái thông qua những mỹ từ ẩn dụ tinh tế. Câu hát thể hiện khát vọng tìm hiểu, chinh phục trái tim người...

# Tình yêu đôi lứa # tán tỉnh # mắt phượng # mày ngài

Thơm gì mày hỡi hoa thiên lý

Quý gì mày hỡi cá rô sông

Tuồng gì cua ốc ngoài đồng

Đẹp gì người ấy mà lòng say mê

Bốn câu ca dao trên là lời than thở, trách móc thể hiện tâm trạng của một người phụ nữ có chồng ngoại tình. Câu ca dao phản ánh một khía cạnh của đời sống hôn n...

# Vũ trụ, con người và xã hội # si mê

Thương ai ai có giữ lời

Chiếu chăn để đó ngậm ngùi ngóng trông

Chiếu kia nửa đắp nửa mong

Chăn đơn nửa đắp nửa phòng đợi ai

Đoạn ca dao là lời than thở đầy day dứt của người phụ nữ trong tình yêu và hôn nhân. Lời ca thể hiện nỗi nhớ mong, sự trông đợi và cả những hoài nghi, day dứt t...

# Tình yêu đôi lứa # nhớ mong # chăn chiếu

Khen ai khéo tiện ngù cờ

Khéo xây bàn án, khéo thờ tổ tiên

– Tổ tiên để lại em thờ

Anh ra ngoài ải, cầm cờ theo vua

Đoạn ca dao "Khen ai khéo tiện ngù cờ..." là một lời ngợi ca vẻ đẹp của người phụ nữ Việt Nam trong việc xây dựng và giữ gìn hạnh phúc gia đình, đồng thời thể h...

# Lịch sử # tổ tiên # Pháp thuộc

Vườn ai trồng trúc trồng tre

Ở giữa trồng chè, hai bên đào ao

Ấy nhà một đấng anh hào

Họ Phan, làng Thái, đồng bào kính yêu

Đoạn ca dao "Vườn ai trồng trúc trồng tre..." là một lời giới thiệu đầy hình ảnh về một nhân vật anh hùng. Tác phẩm thể hiện sự kính trọng và ngưỡng mộ của dân...

# Lịch sử # Pháp thuộc # Phan Đình Phùng # Đông Thái

Sông Lam một ngọn nông sờ

Nhớ người quân tử bơ vơ nổi chìm

Câu ca dao "Sông Lam một ngọn nông sờ / Nhớ người quân tử bơ vơ nổi chìm" là một minh chứng cho sự tinh tế trong diễn đạt tình cảm của người xưa. Tác phẩm thuộc...

# Lịch sử # Phan Đình Phùng # sông Lam

Nhớ ai nhớ mãi nhớ hoài

Nhớ người tráng sĩ gươm mài dưới trăng

Câu ca "Nhớ ai nhớ mãi nhớ hoài / Nhớ người tráng sĩ gươm mài dưới trăng" là một trích đoạn tiêu biểu của ca dao dân ca Việt Nam. Nó thể hiện nỗi nhớ da diết, s...

# Lịch sử # Cao Thắng # tráng sĩ # Pháp thuộc

Thương ai ra ngóng vào trông

Thương ai ra đứng bờ sông đợi chờ

Thương ai đi ngẩn về ngơ

Đêm mất giấc ngủ, ngày ngơ ngẩn sầu

Thương ai ra đứng đầu cầu

Lược sưa biếng chải, gương tàu biếng soi

Chiếu hoa bỏ vắng không ngồi

Phòng loan bỏ vắng mặc người quay tơ

Muốn cho đó đợi đây chờ

Đừng như hoa lý hững hờ, ai ơi

Bài ca dao "Thương ai ra ngóng vào trông" là một lời than thở đầy tâm trạng về nỗi nhớ nhung, mong chờ trong tình yêu đôi lứa. Với ngôn từ mộc mạc, hình ảnh gần...

# Tình yêu đôi lứa # thương nhớ # tương tư # loan phòng # nhớ mong # chiếc chiếu

Thương anh không dễ nói ra

Nhớ anh không lẽ đến nhà mà kêu

Đến nhà thì sợ mang điều

Đứng ngoài cửa ngõ mà kêu, phiền lòng

Đoạn ca dao thể hiện nỗi lòng thầm kín của người phụ nữ với người thương. Lời ca giản dị nhưng chất chứa biết bao tâm tư, tình cảm sâu lắng.

# Tình yêu đôi lứa # e ngại # thương nhớ

Kệ Sơn, Phượng Lĩnh đôi hàng

Đi về mấy độ, ngang tàng vào ra

Ngàn Hồng hỏi khách đi qua

Nào ai là kẻ xông pha đứng đầu?

Đoạn trích "Kệ Sơn, Phượng Lĩnh đôi hàng... nào ai là kẻ xông pha đứng đầu?" là một phần của ca dao than thân, thể hiện tâm trạng buồn tủi và sự cô đơn của ngườ...

# Lịch sử # Pháp thuộc # Thanh Hóa # hòa bình # Hà Tĩnh # Hồng Lĩnh

Tre già làm cọc bờ rào

Tre non làm lạt buộc vào cọc tre

Tre già thấy sự khó nghe

Mắng rằng: Mày định trói què tao ư?

Con nhà vô phúc thế ru!

Đẻ ra cho lắm, con hư cũng sầu.

Tre non nghe nói cúi đầu

Sụt sùi kể lại mấy câu sau này:

Thưa cha sự trói cha đây

Thực tình chẳng phải tự tay con nào

Chẳng qua người cậy có dao

Chẻ con làm lạt buộc vào cổ cha

Người làm ta lại buộc ta

Để ta gìn giữ cửa nhà họ yên.

Bài ca dao "Tre già làm cọc bờ rào" là một lời tự tình đầy day dứt giữa tre già và tre non. Qua hình ảnh cây tre, tác phẩm thể hiện những suy ngẫm sâu sắc về mố...

# Vũ trụ, con người và xã hội # Lịch sử # cha con # tre nứa

Việt Nam độc lập thế nào?

Phải chăng thằng Nhật thay vào thằng Tây?

Việt Nam độc lập thế này

Còn quân lùn ở có ngày diệt vong

Câu ca dao "Việt Nam độc lập thế nào? Phải chăng thằng Nhật thay vào thằng Tây? Việt Nam độc lập thế này Còn quân lùn ở có ngày diệt vong" là lời ca tiếng hát v...

# Lịch sử # Pháp thuộc # kháng Nhật # độc lập

Thương anh mấy núi cũng trèo

Mấy sông cũng lội, mấy đèo cũng qua

Thương anh không quản chi xa

Đá vàng cũng quyết, phong ba cũng liều

Câu ca dao "Thương anh mấy núi cũng trèo..." là một minh chứng tiêu biểu cho tình yêu nồng nàn, son sắt trong kho tàng văn học dân gian Việt Nam. Tác phẩm ca ng...

# Tình yêu đôi lứa # đá vàng # thương yêu # sắt son

Thương em không quản xa gần

Cầu không tay vịn cũng lần tới nơi

Câu ca dao 'Thương em không quản xa gần / Cầu không tay vịn cũng lần tới nơi' là một lời tỏ tình mộc mạc, chân thành trong kho tàng ca dao Việt Nam. Câu ca thể...

# Tình yêu đôi lứa # sức mạnh tình yêu # thương yêu

Thương em chẳng dám tới nhà

Đi qua đi lại hỏi gà bán chơi

Thấy em như thấy mặt trời

Thấy thời thấy vậy, trao lời khó trao

Câu ca dao "Thương em chẳng dám tới nhà..." là một minh chứng tiêu biểu cho tình yêu đôi lứa thầm kín, e ấp trong văn hóa dân gian Việt Nam. Lời ca thể hiện nỗi...

# Tình yêu đôi lứa # thương yêu # e ngại

Thương nhau giữ trọn lời thề

Tương tư trong dạ, đi về ngóng trông

Hai câu ca dao "Thương nhau giữ trọn lời thề / Tương tư trong dạ, đi về ngóng trông" là lời tỏ tình, nhắn nhủ đầy chân thành và tha thiết. Nó thể hiện sâu sắc t...

# Tình yêu đôi lứa # tương tư # thương yêu # lời thề # nhớ mong

Thuốc lào chồng hút vợ say

Thằng con châm điếu lăn quay ra nhà

Có anh hàng xóm đi qua

Hít phải khói thuốc say ba bốn tuần

Thêm chú gà trống ngoài sân

Mổ nhầm bã thuốc cánh chân cứng đờ

Lại còn chị mái hoa mơ

Hơi thuốc bay đến bơ phờ cả lông

Khói thuốc cứ toả vòng vòng

Say hết tất cả nước trong, nước ngoài

Câu ca dao "Thuốc lào chồng hút vợ say" là một lời than thân trách phận đầy chua xót của người phụ nữ trong xã hội xưa. Nó phản ánh thực trạng nhức nhối về tệ n...

# Vũ trụ, con người và xã hội # Trào phúng, phê phán đả kích # thuốc lào

Đẹp nhất con gái làng Tranh

Chua ngoa làng Nhót, ba vành Kẻ Om

Câu ca "Đẹp nhất con gái làng Tranh, chua ngoa làng Nhót, ba vành Kẻ Om" là một lời ca dao dân gian độc đáo, thể hiện cái nhìn hóm hỉnh và có phần khắt khe của...

# Quê hương đất nước # Thăng Long - Hà Nội # Thanh Trì # làng Nhót # Tranh Khúc # làng Tranh

Tay cầm con dao

Làm sao cho sắc

Để mà dễ cắt

Để mà dễ chặt

Chặt lấy củi cành

Chạy lên rừng xanh

Chạy quanh sườn núi

Một mình thui thủi

Chặt cây, chặt củi

Tìm chốn ta ngồi

Đỗi mát thảnh thơi

Kìa một đàn chim

Ở đâu bay đến

Ở đâu bay lại

Con đang cắn trái

Con đang tha mồi

Qua lối nọ nó ăn

Cái con hươu kia

Mày đang ăn lộc

Lộc vả, lộc sung

Mày trông thấy tớ

Mày đừng có sợ

Tớ không đuổi mày

Mày quay đi mất

Bài ca dao "Tay cầm con dao" là một bức tranh sinh động về cuộc sống lao động và tình yêu thiên nhiên của người nông dân Việt Nam. Tác phẩm thể hiện sự gắn bó m...

# Lao động sản xuất # con dao # con hươu # cây vả # sung

Đêm âm u trăng sao không tỏ

Ấy là điềm mưa gió tới nơi

Đêm nào sao sáng rực trời

Ấy là nắng ráo yên vui suốt ngày

Những ai chăm lo cấy cày

Điềm trời coi đó, liệu xoay việc làm

Câu ca dao "Đêm âm u trăng sao không tỏ..." là một phần của kho tàng ca dao Việt Nam, thuộc thể loại ca dao dự báo thời tiết. Tác phẩm thể hiện kinh nghiệm quan...

# Quan hệ thiên nhiên # Lao động sản xuất # cày cấy # thời tiết # mưa gió # trăng sao